“De Cuban Five hebben de nationale veiligheid van de VS nooit in gevaar gebracht”

Maurice Lemoine is voormalig hoofdredacteur van Le Monde Diplomatique en Latijns-Amerika-specialist. Hij schreef onlangs een boek over de vijf Cubanen die al meer dan 10 jaar opgesloten zitten in de VS, omdat ze infiltreerden in terroristische anti-Cubaanse organisaties in Florida.

Op 23 oktober organiseert ICS voor de 17de keer Che Presente, hét jaarlijkse solidariteitsfeest met Cuba. De Vijf staan er in de spots. De manier waarop de VS ze behandelen is een staat die zich, zoals de VS doen, democratisch noemt, onwaardig. Op 23 oktober neemt Maurice Lemoine op ‘Che Presente’ deel aan een conferentie over de vijf Cubanen van Miami in het gezelschap van twee van hun echtgenotes. Deze maand verschijnt zijn roman Cinq Cubains à Miami.

Hoe bent u bij de Cuban Five betrokken geraakt?

Maurice Lemoine. De stilte! De stilte die rond de zaak hangt sedert de arrestatie van Gerardo Hernández, Ramón Labañino, René González, Fernando González en Antonio Guerrero in september 1998. De stilte na hun proces in Miami. De stilte na hun veroordeling tot onredelijk zware gevangenisstraffen in december 2001. De groteske aspecten van de situatie: terwijl de ‘oorlog tegen het terrorisme’ dagelijks de commentatoren van de media beroert, worden echte terroristen in de VS met rust gelaten. Intussen worden mensen die – zonder ook maar één enkele keer geweld te gebruiken – terroristische aanslagen tegen Cuba probeerden te verhinderen, met de grootst mogelijke onverschilligheid aan hun lot overgelaten in enkele van de gruwelijkste VS-gevangenissen. Ik hoop met dit boek van meer dan duizend bladzijden mijn woede met vele lezers te kunnen delen.

Waarom heb je er dan een roman over geschreven, een fictieboek? Het zijn toch keiharde feiten?

Maurice Lemoine. Met een essay over de Vijf heb je geen schijn van kans om de media voor de zaak te interesseren. Dat is jammer, maar het is zo. Bovendien zou je je publiek beperken tot wie al op de hoogte is van de zaak: militanten, solidariteitsgroepen, vrienden van Cuba… Dat is al veel, maar tegelijk nog heel weinig. Met een roman kun je een meer literair dan politiek geïnteresseerd publiek bereiken. Je bereikt ermee ook mensen die nooit een artikel over een dergelijk onderwerp lezen, maar die wel geboeid kunnen raken door een misdaadroman.

Schept dat geen problemen voor de lezer die zich terecht kan afvragen: wat is hierin waarheid en wat fictie?

Maurice Lemoine. Een ‘goed doordacht’ essay schrijven biedt sowieso geen garantie op degelijkheid of waarachtigheid. Het klopt dat een roman zuiver gefantaseerd kan zijn, maar een roman kan ook gebaseerd zijn op een diepgravend onderzoek van de feiten, zowel in Havana als in Miami. Hij kan het resultaat zijn van grondige studie van bestaande documenten, een degelijke kennis van de regio, talloze gesprekken met getuigen en protagonisten. Je kunt ook proberen de realiteit ‘zo getrouw mogelijk’ te benaderen. Op het einde van het boek heb ik overigens een nawoord geschreven om alle eventuele dubbelzinnigheden op te heffen en de lezer duidelijk te maken dat het boek wel degelijk gebaseerd is op waar gebeurde feiten.

Wat raakt u het meest in de zaak van de Vijf?

Maurice Lemoine. De manier waarop de anti-Castrolobby de VS-justitie heeft kunnen manipuleren en de schijnheiligheid van de Amerikaanse autoriteiten. De Vijf werden veroordeeld omdat ze ‘de VS bespioneerd hebben’ terwijl ze geïnfiltreerd waren in criminele organisaties die de VS-wetten aan hun laars lappen en die gewelddadige acties voeren op het grondgebied van een soeverein land. Zelfs hoogstaande VS-officials die op het proces in beroep door de verdediging als getuigen werden opgeroepen, hebben voor de rechter verklaard dat zij ‘op geen enkel ogenblik de nationale veiligheid van de VS in gevaar hebben gebracht’.

Als je op de feiten afgaat, moeten de Vijf vanzelfsprekend onmiddellijk worden vrijgelaten. Gevallen waar echte spionnen bij betrokken zijn (Iraakse, Israëlische en Russische agenten) werden vrij snel opgelost. Vanwaar het verschil?

Maurice Lemoine. Omdat het over Cuba gaat! Van zodra het over dat eiland gaat, blinken de VS-regeringen telkens weer uit door een totaal gebrek aan rationaliteit. De VS onderhouden diplomatieke betrekkingen met China en zelfs met Vietnam, waar toch vele tienduizenden VS-soldaten het leven lieten. Een andere reden is de aanwezigheid van een sterke anti-Castrolobby in Florida. Florida is een van de vier grootste staten van de VS en speelt bij de verkiezingen vaak een doorslaggevende rol. De anti-Castroterroristen zouden onthullingen kunnen doen over de ‘vuile oorlog’ die de VS al meer dan vijftig jaar voeren tegen Cuba en elders in Latijns-Amerika. Zij zouden dus heel wat schade kunnen toebrengen aan (het imago van) de FBI, de CIA, de Bushclan en andere VS-verantwoordelijken. En ten slotte omdat de VS tegenover de hele wereld zouden moeten toegeven dat zij, de kampioenen van het antiterrorisme, in eigen land terroristen toelaten en aanmoedigen zolang de slachtoffers zich maar op Cuba bevinden.

Bron: www.solidair.org